Εμβιομηχανική: ο κλάδος που ενώνει επιστήμη και καινοτομία

Νοέ 2, 2025 | Νέα

Άρθρο του Κωσταντίνου Σιμόπουλου, Κοσμήτορα της Σχολής Ιατρικής και Επιστημών Υγείας, στο Πρώτο Θέμα και στην ειδική έκδοση «Υγεία μου»

Η Εμβιομηχανική αποτελεί έναν ταχέως εξελισσόμενο επιστημονικό κλάδο που συνδυάζει τη μηχανική, τη βιολογία και την ιατρική, με στόχο την ανάπτυξη τεχνολογιών και θεραπειών ικανών να αποκαταστήσουν ή να βελτιώσουν τη λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού. Με την αξιοποίηση βιοϋλικών, βιοεκτύπωσης ιστών,βλαστοκυττάρων, τεχνητής νοημοσύνης και ρομποτικής, η Εμβιομηχανική βρίσκεται στο επίκεντρο μιας παγκόσμιας επιστημονικής επανάστασης, με εφαρμογές που εκτείνονται από την Αναγεννητική Ιατρική έως τη Νανοϊατρική και την εξατομικευμένη θεραπεία.

Οι εφαρμογές της Εμβιομηχανικής είναι πολυδιάστατες: περιλαμβάνουν την ανάπτυξη προηγμένων βιοϋλικών και έξυπνων εμφυτευμάτων, καθώς και τη χρήση νανοτεχνολογίας για στοχευμένη χορήγηση φαρμάκων. Παράλληλα, η ιστομηχανική (tissue engineering) και οι θεραπείες με βλαστοκύτταρα ανοίγουν νέους ορίζοντες στην αποκατάσταση και αναγέννηση ιστών και οργάνων, ενώ οι γονιδιακές και κυτταρικές θεραπείες αλλάζουν ριζικά το τοπίο της σύγχρονης ιατρικής, προσφέροντας λύσεις σε ασθένειες που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν ανίατες.

Το Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Εμβιομηχανική (Αναγεννητική Ιατρική) του Πανεπιστημίου Keele στην Ελλάδα, ενταγμένο στη Σχολή Ιατρικής και Επιστημών Υγείας του Keele University — μίας από τις πέντε κορυφαίες σχολές Ιατρικής στην Αγγλία (Guardian University Guide, 2025), αποτελεί ένα μοναδικό διεπιστημονικό πρόγραμμα σπουδών στην Ελλάδα, που συνδυάζει θεωρητική εκπαίδευση, ερευνητική εμπειρία και εργαστηριακή εμπειρία σε υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις. Οι φοιτητές εκπαιδεύονται σε Μοριακή και Κυτταρική Βιολογία, Βιοχημεία, Βιοϊατρική Μηχανική Βιοτεχνολογία και Βιοπληροφορική, αποκτώντας δεξιότητες αιχμής που συνδέουν την επιστήμη με την κλινική πράξη.

Το πρόγραμμα προσφέρει ένα άρτια οργανωμένο εκπαιδευτικό περιβάλλον με εργαστηριακή εκπαίδευση σε τεχνολογίες αιχμής σε υπερσύγχρονα εργαστήρια, όπως το Εργαστήριο Μοριακών Επιστημών Υψηλής Πιστότητας, το Εργαστήριο Ανθρώπινης Ανατομίας με φυσικά και ψηφιακά εργαλεία, το Εργαστήριο Ιστομηχανικής και Εμβιομηχανικής για ανάλυση βιοϋλικών και βιοεκτύπωση, τη Μονάδα Κυτταροκαλλιέργειας, το Εργαστήριο Βιοϊατρικής Ανακάλυψης και το Εργαστήριο Τοξικολογίας και Θεραπευτικής.

Η διεπιστημονική φύση του προγράμματος ενισχύει τις δεξιότητες έρευνας, ανάλυσης και καινοτομίας των φοιτητών, προετοιμάζοντάς τους για μια ευρεία γκάμα επαγγελματικών προοπτικών. Οι απόφοιτοι μπορούν να σταδιοδρομήσουν σε ερευνητικά κέντρα, πανεπιστήμια, εταιρείες βιοϊατρικής μηχανικής, φαρμακευτικές και βιοτεχνολογικές επιχειρήσεις, καθώς και σε νοσοκομεία, κλινικές και νεοφυείς επιχειρήσεις ιατρικής τεχνολογίας, γεφυρώνοντας τη βασική έρευνα με την κλινική πράξη και τη βιομηχανική καινοτομία.

Πέρα από την ακαδημαϊκή του διάσταση, το πρόγραμμα αποτελεί σημείο αναφοράς για την ανάπτυξη ενός νέου οικοσυστήματος καινοτομίας στην Ελλάδα. Η συμβολή του στην επιστημονική πρόοδο, τη μεταφορά τεχνογνωσίας και την καλλιέργεια ερευνητικής κουλτούρας ενισχύει τη σύνδεση πανεπιστημίων, βιομηχανίας και υγειονομικού συστήματος. Παράλληλα, διαμορφώνει επιστήμονες με κοινωνική συνείδηση, ερευνητικό ήθος και διεθνή προοπτική, ικανούς να συνδέουν την επιστήμη με την πράξη και να υπηρετούν με ευθύνη και καινοτομία τις ανάγκες της σύγχρονης υγειονομικής φροντίδας.

Η Εμβιομηχανική δεν είναι απλώς ένα νέο αντικείμενο σπουδών· είναι μια επιστημονική και κοινωνική επένδυση που ενώνει την τεχνολογία με την ιατρική πράξη, διαμορφώνοντας την επόμενη γενιά επιστημόνων που θα καθορίσουν την ιατρική του μέλλοντος.